Bear Raid چیست و چگونه والها از آن در معاملات کریپتو استفاده میکنند؟
همه تغییرات بازار در دنیای پویای معاملات کریپتو به صورت ارگانیک رخ نمیدهند؛ برخی بهگونهای طراحی شدهاند تا سریع سودآوری کنند. یکی از این ترفندها، عملیات «Bear Raid» است که اغلب توسط بازیگران قدرتمند بازار، معروف به والها، هدایت میشود. این معاملهگران با استفاده راهبرد فروش کوتاهمدت — یعنی قرض گرفتن و فروش داراییها با قیمت فعلی بهدنبال خرید مجدد آنها با قیمتی پایینتر پس از افت— سعی میکنند از افت قیمت بهره ببرند.
در ادامه مقاله به بررسی مفهوم Bear Raid و نحوه عملکرد آن پرداخته میشود. همچنین تأثیر این ترفند بر بازار کریپتو، شاخصهای هشداردهنده و راههای محافظت از منافع سرمایهگذاران خرد نیز مرور میگردد.
تعریف و اجرای Bear Raid
Bear Raid یک استراتژی عمدی برای کاهش قیمت یک دارایی است که معمولاً از طریق فروش تهاجمی و انتشار ترس، عدم اطمینان و تردید (FUD) صورت میگیرد. این ترفند ریشه در روزهای اولیه بازارهای سنتی سهام دارد، زمانی که معاملهگران تأثیرگذار برای کسب سود، با هم همکاری میکردند تا قیمتها را دستکاری کنند.
اجرای یک Bear Raid شامل فروش حجمهای عظیم از یک دارایی هدف به منظور سیل کردن بازار میباشد. افزایش ناگهانی عرضه فشار نزولی بر قیمت ایجاد میکند. در عین حال، عاملان منفینگر با انتشار شایعات یا احساسات منفی، به تشدید وحشت و بیاطلاعی کمک میکنند. با بروز وحشت، سرمایهگذاران خرد به سرعت داراییهای خود را میفروشند و این روند باعث تسریع افت قیمت میشود.
تفاوت با نوسانات طبیعی بازار
در حالی که هر دو حالت منجر به کاهش قیمت میشوند، Bear Raid برنامهریزی شده و عمدی است و به نفع کسانی است که در وضعیت فروش کوتاه قرار دارند. در مقابل، نزولهای طبیعی بازار ناشی از روندهای اقتصادی گسترده، اصلاح بازار یا تغییرات مشروع در نگرش سرمایهگذاران هستند.
فعالیتهای دستکاری بازار مانند Bear Raid معمولاً توسط نهادهای نظارتی پیگیری میشوند. این نهادها الگوهای مشکوک را بررسی کرده و اقدامات مقتضی مانند جریمه، ممنوعیت یا اقدامات قانونی را علیه سوءاستفادههای مشابه، از جمله طرحهای «پمپ و دامپ» یا معاملات شستشو، انجام میدهند. علاوه بر این، جهت افزایش شفافیت، از صرافیها خواسته میشود تا اقدامات تطبیقی نظیر KYC (شناخت مشتری) و AML (ضدپولشویی) را اجرا کنند.
نقش والها در بازار کریپتو
در دنیای کریپتو، «والها» سرمایهگذاران بزرگی هستند که قادرند Bear Raidها را به اجرا درآورند. به دلیل داراییهای قابل توجه خود، والها میتوانند روندهای بازار و نوسانات قیمت را به گونهای تحت تأثیر قرار دهند که معاملهگران خرد قادر به مقابله با آن نباشند. در مقایسه با سایر معاملهگران، والها با دسترسی به سرمایه بیشتر و ابزارهای پیشرفته در مقیاسی متفاوت فعالیت میکنند.
برای مثال، انتقال مقادیر بزرگ بیت کوین از کیف پولهای شخصی به صرافی میتواند نشانهی احتمال فروش عمده و کاهش قیمت باشد. برعکس، برداشت ارزها از صرافی و انتقال به کیفهای شخصی ممکن است نشانگر نیت نگهداری بلندمدت باشد. نقدینگی نسبتاً پایین بازارهای کریپتو باعث میشود تا یک معامله بزرگ بتواند قیمتها را به طور چشمگیری تغییر دهد و در نتیجه والها بر شرایط بازار تأثیر بگذارند.
نمونههایی از Bear Raid در بازار کریپتو
اثبات وقوع Bear Raid در کریپتو به دلیل ناشناختگی اغلب دشوار است؛ اما نمونههایی وجود دارد که نشان میدهد والها از کاهش قیمت به نفع خود سود بردهاند. به عنوان مثال، گزارشی از بانک تسویه بینالمللی (BIS) نشان داد که در سقوط بازار کریپتو در سال 2022 که در پی فروپاشی Terra (LUNA) رخ داد، والها با فروش داراییهای خود به ضرر سرمایهگذاران خرد سود کردند. در این میان، سرمایهگذاران خرد معمولاً ارزهای دیجیتال را با قیمتهای پایین خریداری کردند در حالی که والها در حال فروش بودند.
در ماه می 2022، پس از نارسایی استیبل کوین TerraUSD (UST) و ارز مرتبط آن LUNA، بلاکچین Terra بهطور موقت به تعلیق درآمد که منجر به از دست رفتن نزدیک به 45 میلیارد دلار ارزش بازار در عرض یک هفته شد. شرکت پشتیبان Terra در تاریخ 21 ژانویه 2024 اعلام ورشکستگی کرد.
در نوامبر 2022، روابط مالی نزدیک بین FTX و Alameda Research واکنشهایی زنجیرهای مانند هجوم بانکی، شکست در معاملات اکتسابی، ورشکستگی FTX و اتهامات کیفری علیه بنیانگذار سام بنکمن-فرید را به دنبال داشت. با فروپاشی FTX، سرمایهگذاران خرد به خرید در زمان افت قیمت روی آوردند اما والها درست پیش از افت شدید قیمت، ارزهای دیجیتال را به صورت انبوه به فروش رساندند.
شکل 1.B یک انتقال ثروت را نشان میدهد که در آن سرمایهگذاران بزرگ داراییهای خود را نقد میکنند و به ضرر سرمایهگذاران خرد تمام میشود. علاوه بر این، شکل 1.C نشان میدهد که پس از شوکهای بازار، دارندگان بزرگ بیت کوین (والها) موقعیتهای خود را کاهش میدهند در حالی که دارندگان خرد (که در گزارش به عنوان کرِل اشاره شدهاند) موقعیتهای خود را افزایش میدهند. روند قیمتی نشان میدهد که والها بیت کوین خود را قبل از افت قابل توجه قیمت به کرِل فروخته و از این طریق سود کسب کردهاند.
سقوط Bitconnect و پیامدهای آن
بیتکانکت، پلتفرمی که وعده بازدهی فوقالعاده بالایی با استفاده از یک ربات معاملاتی میداد، در اوایل سال 2018 دچار فروپاشی شدید شد. علیرغم رسیدن به ارزشی بیش از 2.6 میلیارد دلار، این پلتفرم به عنوان یک طرح پونزی مشکوک به وقوع پیوست. توکن مربوطه طی چند ساعتی بیش از 90 درصد از ارزش خود کاسته شد. اگرچه این رویداد یک Bear Raid کلاسیک نبود، خروج ناگهانی مدیران داخلی و فروشهای عمده توسط والها به همراه تبلیغات منفی، اثر زنجیرهای ایجاد کرد و سرمایهگذاران خرد دچار زیان شدند.
تأثیر Bear Raid بر بازار و اقدامات پیشگیرانه
والها با استفاده از داراییهای کلان خود، میتوانند Bear Raid را به اجرا درآورند و با ایجاد افت حاد قیمت، از شکبه وحشت ناشی از آن سود ببرند. این تاکتیکها معمولاً در چند مرحله شکل میگیرند و به شکلی عمدی بازار را اغتشاش میدهند:
• Bear Raid تبدیل به حرکات غلط بازار میشود که به نزول واقعی بازار شباهت دارند و معاملهگران را به فروش زودهنگام وادار میکنند. در اغلب موارد، این افتهای قیمتی موقتی بوده و پس از برداشت سود والها، بازار به سرعت جبران میشود.
• شناسایی علائم Bear Raid برای جلوگیری از زیان بسیار حیاتی است. استفاده از استراتژیهای محافظتی میتواند از سقوط سرمایه در برابر این اتفاق جلوگیری کند.
اصول دینامیک بازار آزاد کاملاً با تاکتیکهای دستکاری مانند Bear Raid در تضاد است. هواداران بازار آزاد معتقدند که حداقل مداخله نظارتی منجر به نوآوری و خودتنظیمی میشود، اما طبیعت غیرمتمرکز و اغلب بدون نظارت بازارهای کریپتو، آنها را در معرض شیوههای دستکاری قرار داده است.
تاکتیکهای Bear Raid نیازمند هماهنگی میان عاملان برای کاهش قیمت داراییها بهگونهای است که سرمایهگذاران را گمراه و یکپارچگی بازار را تضعیف کند. این روشها منجر به زیان سرمایهگذاران خرد شده و اعتماد به سیستم مالی را کاهش میدهد. منتقدان بر این باورند که بدون نظارت کافی، این استراتژیهای دستکاری میتوانند گسترش یافته و منجر به ایجاد نابرابری و آسیبهای اقتصادی شوند.
به همین دلیل، دستکاری در بازارهای ارز دیجیتال مانند Bear Raid منجر به واکنشهای نظارتی متفاوت در سطح جهانی شده است. در ایالات متحده، کمیسیون معاملات کالا (CFTC) ارزهای دیجیتال را به عنوان کالا طبقهبندی کرده و به تعقیب طرحهای کلاهبرداری، از جمله دستکاری بازار مانند Spoofing و معاملات شستشو میپردازد. کمیسیون اوراق بهادار و بورس (SEC) نیز علیه افرادی که بازار داراییهای دیجیتال را دستکاری میکنند، اقدام نموده است. اتحادیه اروپا تحت مقررات «Markets in Crypto-Assets» (MiCA) چارچوب جامعی برای مقابله با دستکاری بازار و حمایت از مصرفکنندگان، بهخصوص در حوزه استیبل کوین، تدوین کرده است.
علیرغم این تلاشها، طبیعت غیرمتمرکز و بدون مرز ارزهای دیجیتال چالشهایی را برای نهادهای نظارتی ایجاد میکند. همکاری جهانی و چارچوبهای نظارتی سازگار برای مقابله مؤثر با دستکاری بازار و حفاظت از سرمایهگذاران در فضای مالی دیجیتال ضروری است.
مقالات مرتبط:
انواع موقعیتهای خرید و فروش در کریپتو، توضیح داده شده
راهنمای مبتدیان برای فروش کوتاه بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال
Bear Trap در معاملات چیست و چگونه از آن اجتناب کنیم؟