در سال ۹۳ متوجه شدم هوش مصنوعی باید غیرمتمرکز باشد — بن گورتزل
۳۰ سال از زمانی که بن گورتزل، دانشمند کامپیوتر، اولین خط کد هوش مصنوعی خود را نوشت میگذرد. او از همان ابتدا معتقد بود که هوش مصنوعی باید غیرمتمرکز باشد. امروز که جهان در آستانه ظهور هوش مصنوعی عمومی (AGI) قرار دارد، اینکه چه کسی این پیشرفت را رهبری کند میتواند پیامدهای عمیقی برای آینده بشر داشته باشد.
در مصاحبه با کوینتلگراف در کنفرانس Consensus در تورنتو، کانادا، گورتزل گفت: «احتمالاً در ۱ تا ۳ سال آینده میتوانیم AGI را راهاندازی کنیم که بتواند فراتر از آموزش و برنامهنویسی خود فکر کند و تعمیم دهد.»
پروژه او به نام SingularityNET یک اکوسیستم غیرمتمرکز است که در حال ساخت یک بازار جهانی برای خدمات هوش مصنوعی است. در مسیر خود با Mind Network و Filecoin Foundation همکاری کرده، ۵۳ میلیون دلار در یک ابررایانه ماژولار اختصاصیافته به AGI غیرمتمرکز سرمایهگذاری نموده و ادغام توکنی با Ocean Protocol و Fetch.ai را برای وحدت تلاشها در توسعه هوش مصنوعی غیرمتمرکز تکمیل کرده است.
در سال ۲۰۲۴، گورتزل اتحاد هوش مصنوعی فوقالعاده (ASI Alliance) را تأسیس کرد، بزرگترین ابتکار متنباز جهان متعهد به AGI غیرمتمرکز. SingularityNET و ASI Alliance «احتمالاً تنها تیمهای جدی تحقیق و توسعه AGI خارج از شرکتهای بزرگ فناوری و مطمئناً تنها تیمها در فضای کریپتو هستند»، گورتزل افزود.
برای گورتزل، این موفقیتها بازگشتی به اصول اولیه است. پس از دههها توسعه هوش مصنوعی و پشتیبانی از غیرمتمرکزسازی، دنیای فناوری سرانجام به این ایدههای روزگاری رادیکال پیوسته است و آنها را به محرکهایی تبدیل کرده که میلیاردها دلار سرمایه را جذب کردهاند.
«در ۹۳، ۹۴، ۹۵ برایم واضح شد که هوش مصنوعی باید غیرمتمرکز باشد»، گورتزل گفت. او سال بعد اولین کد هوش مصنوعی غیرمتمرکز خود را با نسخه بتای جاوا نوشت و در ۱۹۹۷ اولین شرکت هوش مصنوعی خود را در نیویورک تأسیس کرد.
در آن زمان اینترنتی که گورتزل با آن کار میکرد ذاتاً غیرمتمرکز بود، بنابراین طبیعی به نظر میرسید که هوش مصنوعی نیز چنین باشد. «آنچه پیشبینی نمیکردم این بود که اینترنت تا این حد متمرکز شود، چون در آن مقطع واقعاً غیرمتمرکز بود»، او گفت.
تکامل بعدی اینترنت پایه غیرمتمرکز آن را تضعیف کرد. «بعدها گوگل، فیسبوک، تنسنت و دیگران این آینههای عظیم متمرکز اینترنت را در مراکز داده بزرگ ایجاد کردند»، افزود.
با این حال، برای جهش بعدی به سمت AGI، گورتزل غیرمتمرکزسازی را بهعنوان یک حفاظ اساسی در برابر انحصار و سوءاستفاده از فناوری میبیند. این اصل در معماری SingularityNET، Hyperon و زنجیره ASI آینده، یک بلاکچین ماژولار برای هوش مصنوعی غیرمتمرکز، تجسم یافته است.
او معتقد است AGI باید از ابتدا غیرمتمرکز باشد، نه اینکه بعدها غیرمتمرکزسازی به آن اضافه شود، تا به جای خدمت به قدرتهای متمرکز، به نفع بشریت عمل کند. «نحوه پیشرفت دوره پس از AGI ممکن است بسیار متفاوت باشد بسته به اینکه آیا اکوسیستم غیرمتمرکز نقشی در آن دارد یا خیر»، گفت و افزود: «ما امیدواریم که ما و تیمهای دیگر غیرمتمرکز اولین یا از اولینها باشیم که این اتفاق را رقم میزنند.»
شاید بهدلیل گرایشهای آنارشیستی و تمایلش به «واقعی کردن آنارشیم در فضای مجازی»، گورتزل در دهه ۹۰ ایده پول غیرمتمرکز را هم بررسی کرد. هرچند جذاب به نظر میرسید، او و دوستانش نتیجه گرفتند زمان و هزینه تراکنشها بسیار زیاد خواهد بود و ایده غیرعملی است.
چند دهه بعد، شخص یا گروهی به نام ساتوشی ناکاموتو اولین اجرای موفق پول غیرمتمرکز را با بیت کوین (BTC) ارائه کرد. با Irony تراکنشهای آن هنوز هم کند و گران هستند که شاید بهدلخواه طراحی یا ناشی از محبوبیت آن باشد.
گورتزل اعتراف کرد که آن زمان او و دوستانش «در کسبوکار بهاندازه کافی خوب نبودند تا ایده پولشویی، فروش مواد مخدر و اسلحه آنلاین و غیره را بهعنوان مدل کسبوکاری در نظر بگیرند.» او احتمالاً نیمه طنزآمیز به بازار تاریک Silk Road اشاره داشت که معاملات ناشناس با بیت کوین را تا سال ۲۰۱۳ ممکن ساخته بود.