یک معامله گر بزرگ بازار ارز دیجیتال پس از باز شدن یک موقعیت لانگ اهرمی سنگین روی قراردادهای پرپچوال ARC در پلتفرم غیرمتمرکز مشتقات Lighter، حدود ۸.۲ میلیون دلار زیان کرد. این رخداد باعث شد Lighter برای مدیریت ریسک از سازوکار «کاهش خودکار اهرم» (ADL) استفاده کند و همزمان بخشی از نقدینگی پشتوانه را به کار بگیرد؛ با این حال، طبق اعلام پلتفرم، زیان تامین کنندگان نقدینگی محدود باقی ماند.
به نقل از Lighter، این نهنگ طی چند روز یک موقعیت لانگ بسیار بزرگ ایجاد کرده بود؛ به شکلی که «اوپن اینترست» (Open Interest) بازار ARC در این پلتفرم به حدود ۵۰ میلیون دلار رسید. در سمت مقابل، حدود ۶۰۰ معامله گر و بازارساز قرار داشتند که عملا طرف دیگر این معامله را پوشش می دادند. چنین تمرکزی در یک دارایی، به ویژه در بازار پرپچوال ها، می تواند با کوچک ترین حرکت قیمت، فشار لیکوییدیشن را تشدید کند و ریسک سیستماتیک برای خود بازار ایجاد کند؛ موضوعی که Lighter می گوید با سازوکارهای داخلی مدیریت ریسک، تلاش کرده اثر آن را محدود نگه دارد.
طبق توضیحات این پلتفرم در مجموعه ای از پست ها در شبکه اجتماعی X، نقطه شروع فروپاشی معامله زمانی بود که قیمت ARC عصر چهارشنبه (به وقت شرق آمریکا) کاهش پیدا کرد. در ادامه، حدود ۲ میلیون دلار از موقعیت نهنگ روی «دفتر سفارش» لیکویید شد و باقی موقعیت به استخر تامین نقدینگی Lighter (با عنوان LLP) منتقل شد تا تحت یک دسته بندی «استراتژی پرریسک» مدیریت شود. در همین مرحله، Lighter قابلیت ADL را فعال کرد؛ یعنی بخشی از موقعیت های شورت سودده به صورت جزئی بسته شدند تا سیستم بتواند موقعیت بزرگ را با ریسک کمتر و فشار کمتر روی نقدینگی بازار، جمع کند. در مقطعی، استخر LLP به صورت موقت حدود ۲۰۰ میلیون واحد ARC را جذب کرد که ارزش آن حدود ۱۴.۷ میلیون دلار برآورد شده بود، اما با ادامه افت قیمت، اندازه موقعیت کاهش یافت.
Lighter تاکید کرده با وجود بزرگی این لیکوییدیشن، زیان تامین کنندگان نقدینگی بسیار محدود بوده است. به گفته این پلتفرم، میزان آسیب به تامین کنندگان نقدینگی حدود ۷۵ هزار دلار بوده؛ زیرا بازار ARC در یک «باکت ریسک» جداگانه (Isolated) قرار داشته و لیکوییدیشن آن به کل نقدینگی صرافی سرایت نکرده است. در مقابل، معامله گرانی که در سمت شورت مقابل نهنگ قرار داشتند سود کردند. Lighter در جمع بندی خود نوشته است: «در نهایت، معامله گر لانگ بزرگ حدود ۸.۲ میلیون USDC ضرر کرد، LLP حدود ۷۵ هزار دلار زیان دید و معامله گران شورت که ریسک قرار گرفتن در سمت مقابل این موقعیت را پذیرفتند، سودده شدند.»
پس از این اتفاق، Lighter از اضافه شدن محافظ های جدید خبر داد. بر اساس پیام نمایش داده شده در وب سایت این پلتفرم، سقف اوپن اینترست برای ARC روی ۴۰ میلیون دلار تعیین شده و این جفت ارز زیر یک «استراتژی نقدینگی سقف دار» قرار گرفته که حدود ۱۰۰ هزار USDC سرمایه به آن اختصاص داده می شود. طبق این تغییرات، اگر نقدینگی تخصیص یافته مصرف شود، سیستم به صورت خودکار وارد حالت ADL می شود تا ریسک بسته شود. Lighter همچنین گفته ممکن است سقف های مشابهی برای دارایی های دیگر هم اعمال کند؛ اقدامی که می تواند نوسانات ناشی از تمرکز موقعیت های اهرمی را کاهش دهد، اما از سوی دیگر احتمال محدود شدن ظرفیت معامله در برخی بازارها را بالا می برد.
این رخداد در شرایطی رخ می دهد که بحث «دستکاری قیمت» در برخی پلتفرم های معاملاتی غیرمتمرکز همچنان مطرح است. در نمونه هایی که رسانه های بین المللی گزارش کرده اند، مواردی از جهش های ناگهانی یا سوءاستفاده از سازوکارهای قیمت گذاری در پروتکل ها، باعث زیان های قابل توجه شده است. در چنین فضایی، اقداماتی مانند جداسازی ریسک، تعیین سقف اوپن اینترست و فعال سازی ADL، از نگاه پلتفرم ها ابزارهایی برای کاهش اثر موج های لیکوییدیشن و محافظت از تامین کنندگان نقدینگی محسوب می شوند. با این حال، برای کاربران ایرانی و سایر معامله گران، این اتفاق یک یادآوری جدی است که معاملات اهرمی در بازار پرپچوال ها می تواند در مدت کوتاه به زیان های سنگین منجر شود و مدیریت ریسک، به ویژه در دارایی های کم عمق تر، اهمیت دوچندان دارد.