بازار رمزارزها چرا به بلاکچینها بیش از اپلیکیشنهای مستقل بها میدهد
اگرچه بلاکچینها و اپلیکیشنهای غیرمتمرکز (DApps) نقش حیاتی دارند، دستاندرکاران صنعت رمزارز اغلب بر اساس اصول پذیرش و توزیع درآمد روی اپلیکیشنها تمرکز میکنند. در حالی که بدون بلاکچینهای زیربنایی، DApps اصلاً کار نمیکنند. بازارها باید از بلاکچینها برای ایجاد ارزش بلندمدت حمایت کنند. بلاکچینها و DApps باید با هم همکاری کنند تا عملکرد و کاربردپذیری بهتری داشته باشند. اما تحلیلگران بر اساس چارچوبهای ساختاری وب۲، یک دوگانگی کاذب بین بلاکچینها و DApps ایجاد میکنند.
در مقاله «پروتکلهای چاق»، جوئل مونوگرو استدلال کرد که در ساختار اینترنت، ارزش در پروتکلهای «نازک» و اپلیکیشنهای «چاق» قرار دارد؛ یعنی سرمایهگذاری در پروتکلهایی مانند TCP/IP یا HTTP بازگشت سرمایه کمتری نسبت به گوگل یا فیسبوک دارد. اما او افزود که در «پشته اپلیکیشن بلاکچین»، وضعیت معکوس است: پروتکلها «چاق» و اپلیکیشنها «نازک» هستند. بعدها مونوگرو توضیح داد که موفقیت لایه اپلیکیشن برای رشد پروتکل ضروری است و میزان ارزش دریافتی به کل بازار قابل دسترسی بستگی دارد.
هرچه اپها محبوبتر شوند، کاربران بیشتری به بلاکچین زیربنایی جذب میشوند و برای تعامل با اپها از توکنهای زنجیره استفاده میکنند. این فشار تقاضا باعث رشد قیمت توکن و در نهایت ساخت یک شبکه قوی میشود که بیشترین ارزش را جذب کند.
یک گزارش تحقیقاتی اخیر نشان داد پارامترهای تولید درآمد مانند کارمزد زنجیره میتوانند اصل مونوگرو را تغییر دهند. در سال ۲۰۲۴، بلاکچینهایی که ۷۰٪ از کل ارزش بازار رمزارز (بهجز بیت کوین و استیبلکوینها) را در اختیار داشتند، ۶ میلیارد دلار کارمزد کسب کردند. در همین دوره، DApps با ۳۰٪ سهم بازار، تنها ۳.۳ میلیارد دلار کارمزد تولید کردند (۳۵٪ کل کارمزدها). این روند در سهماهه اول ۲۰۲۵ ادامه یافت؛ DApps ۱.۸ میلیارد دلار کارمزد داشتند و بلاکچینها ۱.۴ میلیارد دلار.
بنابر گزارش، اپلیکیشنها ارزش واقعی و تعامل کاربری ایجاد میکنند، چون کارمزدهای بالاتر نشاندهنده افزایش نرخ استفاده است. هیچکس تنها برای دسترسی به بلاکچین وارد اپ نمیشود؛ مردم برای معامله، بازی، سرمایهگذاری و تعامل وقت میگذارند. بنابراین اپها ارزش و فرصت درآمدزایی تولید میکنند. اپها لایه اول تعامل کاربر هستند و کانالهای رشد بیشتری دارند.
گزارش میگوید: «بلاکچینها ممکن است جادهها را ساخته باشند، اما اپها شهرها را میسازند». اما بدون جادهها نمیتوان به شهرها دسترسی پیدا کرد. دیدگاه بازار که تنها اپها یا بلاکچینها را ارزیابی میکند، کوتهبینانه است. تحلیلگران و قدیمیهای رمزارز باید نقش حیاتی بلاکچینها در راهاندازی صنعت را درک کنند. بنابراین بازارها باید همیشه از بلاکچینها حمایت کنند، صرفنظر از پتانسیل اقتصادی آنها.
بلاکچینها لنگر اعتماد لازم برای معاملات غیرمتمرکز هستند و از طریق دفترهای شفاف و تغییرناپذیر، اعتبار تراکنشها را تضمین میکنند. در تعاملات چندجانبه DAppها، بلاکچینها منبع حقیقت برای سوابق ضددستکاری هستند و بهعنوان لایه زیرساختی اساسی عمل میکنند. استدلال دوگانگی بلاکچین در مقابل اپ دروغین است، زیرا بلاکچینها در واقع نگهدار زمان برای دادههای تولیدشده توسط DAppها هستند. این دادههای زمانیشده تمامی تراکنشهای درونزنجیره را تسهیل میکند و امکان استفاده بیاعتماد از DAppها را فراهم میسازد.
فرقی نمیکند ارزش بلاکچین بر اساس درآمد یا پذیرش کاربری باشد؛ وظیفه رشد و سوددهی بر عهده اپهاست. بلاکچینها لایه بنیادی برای ساخت اپلیکیشنها و محصولات کاربری هستند که بازده سرمایه را ایجاد میکنند.
علاوه بر این، با وجود چالشهای نقدینگی و یکپارچگی، افزایش مستمر زنجیرههای اپ مدولار نمونه دیگری از اهمیت معماری بلاکچین است. وقتی اپهای پرمصرف ظرفیتهای شبکه را اشغال میکنند، زنجیرههای اپ بهعنوان بلاکچین مستقل عمل میکنند تا عملکرد را بهبود داده و تأخیر را کاهش دهند. هر زنجیره اپ منابع محاسباتی و ذخیرهسازی مجزا دارد تا از کاهش سرعت توسط اپهای دیگر جلوگیری کند.
این مثالها نشان میدهند چرا بازار رمزارزها بلاکچینها را بیشتر از اپهای مستقل ارزشگذاری میکند: چون بدون بلاکچینها اپها دوام نمیآورند. «ارزش» همیشه به معنای مشوقهای مالی نیست؛ گاهی ارزش از بهرسمیتشناختن نقش بنیادی در صنعت ناشی میشود. در این سناریو، بلاکچینها فارغ از کارمزد و درآمد، همواره بسیار ارزشمندتر از اپلیکیشنهای منفرد خواهند بود.