آیا استخراج بیت کوین نجات‌بخش بحران انرژی پاکستان خواهد بود؟

پاکستان به استخراج بیت کوین روی می‌آورد تا بحران انرژی ۷.۴ میلیارد دلاری را حل کند

دولت پاکستان در حال بررسی رویکردی جدید برای مقابله با بحران انرژی دیرینه خود است و قصد دارد با استفاده از برق بلااستفاده به استخراج بیت کوین روی آورد. در این طرح پیشنهادی، دولت برنامه‌ریزی کرده است تا تا سقف ۲۰۰۰ مگاوات از انرژی مازاد را به استخراج رمزارز و مراکز داده هوش مصنوعی اختصاص دهد و ضررهای مالی را به فرصت‌های سودآور تبدیل کند.

تغییر رویکرد مهم در حوزه انرژی و دارایی‌های دیجیتال

این اقدام، تحول بزرگی در نگاه پاکستان به انرژی و دارایی‌های دیجیتال به شمار می‌رود. وضعیت بحرانی مالی پاکستان باعث شده است تا دولت برخورد جدی‌تری با بیت کوین داشته باشد و به دنبال راه‌حلی برای مشکلات مزمن انرژی کشور باشد.

اختصاص انرژی به استخراج و مراکز داده

ماه گذشته پاکستان اعلام کرد تا ۲۰۰۰ مگاوات برق را برای استخراج بیت کوین و مراکز داده هوش مصنوعی اختصاص می‌دهد. این اقدام کمک می‌کند تا از انرژی مازاد به شیوه‌ای سودآور بهره‌برداری شود، کاهش ضررهای مالی و ایجاد اشتغال را به دنبال داشته باشد و در مجموع برای کشور دستاورد مثبتی محسوب شود.

ظرفیت بالا اما استفاده پایین از انرژی

در حال حاضر، ظرفیت نصب شده تولید برق در پاکستان ۴۶،۶۰۰ مگاوات است، اما نزدیک به ۱۴ درصد آن بیشتر سال بلااستفاده باقی می‌ماند. در ماه‌های کم‌مصرف مانند زمستان، مصرف گاهی به ۱۲،۰۰۰ مگاوات می‌رسد. با این حال، نیروگاه‌هایی که استفاده نمی‌شوند همچنان پرداختی‌های ثابتی موسوم به “ظرفیت پرداخت” دریافت می‌کنند، حتی اگر برق تولید نکنند. این پرداخت‌ها اکنون سالانه به حدود ۷.۴ میلیارد دلار رسیده‌اند و فشار زیادی بر بودجه ملی وارد کرده و هزینه برق را برای مردم افزایش داده‌اند.

افزایش انفجاری انرژی خورشیدی

پاکستان همچنین شاهد رشد چشمگیر انرژی خورشیدی بوده است. تنها در سال ۲۰۲۴، ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی از ۱.۳ گیگاوات به تقریباً ۴.۹ گیگاوات افزایش یافته که بیشتر آن به واسطه ورود بیش از ۱۷ گیگاوات پنل خورشیدی ارزان‌قیمت چینی بوده است. هرچند برق خورشیدی گزینه‌ای پاک‌تر به شمار می‌آید، اما باعث بروز چالش‌های جدیدی از جمله ناپایداری شبکه و توزیع نامتوازن هزینه‌ها شده است. مشترکان فاقد سیستم خورشیدی حالا مجبور به پرداخت هزینه‌های بالاتری هستند و خانوارهای کم‌درآمد برای دسترسی به برق ارزان‌تر با مشکل مواجه‌اند.

استفاده از توان بلااستفاده برای استخراج رمزارز

برای رفع این عدم تعادل، دولت پیشنهاد داده تا برق بلااستفاده را صرف استخراج بیت کوین کند. بر اساس این طرح، استخراج رمزارز می‌تواند مازاد برق در ساعات کم‌مصرف را جذب کند، فشار روی شبکه را کاهش دهد و درآمد دیجیتال ایجاد کند. این راهکار ممکن است بخشی از ضررهای ناشی از پرداخت‌های ظرفیت را جبران و منبع درآمد جدیدی برای دولت فراهم سازد.

نگرانی‌ها و امیدها بابت اجرای طرح

با این حال، همه در مورد این طرح خوش‌بین نیستند. برخی نگران‌اند که با راه‌اندازی مجدد نیروگاه‌های قدیمی برای استخراج بیت کوین، آلودگی زیست‌محیطی افزایش یابد. دیگران این پرسش را مطرح می‌کنند که آیا درآمد حاصل واقعاً به نفع عموم مردم خواهد بود یا فقط به جیب شرکت‌های خصوصی می‌رود.

شرط موفقیت: مدیریت صحیح و توزیع عادلانه منافع

در صورت تحقق این طرح، پاکستان می‌تواند به نمونه‌ای نادر از استفاده از استخراج رمزارز برای حل یک مشکل واقعی اقتصادی تبدیل شود. موفقیت این برنامه به شیوه مدیریت و نحوه توزیع عادلانه منافع آن بستگی خواهد داشت.