چرا دلار آمریکا در سال ۲۰۲۵ بدترین عملکرد را در میان ارزهای عمده داشته است
دلار آمریکا، ارز ذخیره جهان و مطمئنترین دارایی امن، اکنون در سال ۲۰۲۵ بدترین عملکرد را در میان ارزهای عمده دارد. کارگزار Octa Broker دلیل آن را توضیح میدهد.
مقدمه
دلار آمریکا (USD)، با نامهای غیررسمی باک یا گرینبک، از پایان جنگ جهانی دوم و تأسیس نظام پولی برتون وودز جایگاه ویژهای در امور مالی جهانی داشته است. این ارز در تسهیل تراکنشهای مرزی و روانسازی جریانهای تجارت بینالمللی نقش اساسی داشته و بهعنوان ارز ذخیره اصلی بانکهای مرکزی سراسر جهان خدمت میکند. حجم بالای اقتصاد ایالات متحده، بازارهای مالی عمیق و نقدشونده، حقوق قوی مالکیت خصوصی و حاکمیت قانون و قدرت نظامی بیرقیب این کشور، اعتماد جهانیان به دلار را تقویت کرده است.
در نتیجه، دلار بهعنوان «ارز امن» شناخته شده و در زمانهای عدمقطعیت اقتصادی یا آشفتگی بازارها، پناهگاه سرمایهگذاران بوده است. با این حال، بیثباتی اخیر در بازارهای مالی جهانی که با افزایش تعرفههای تجاری و ترس از رکود جهانی تشدید شده، این روایت را دگرگون کرده و جایگاه سنتی دلار را تضعیف کرده است.
تنشهای تجاری
دلار آمریکا از اواسط ژانویه تقریباً بیوقفه در حال کاهش ارزش بوده است. در سه ماه و نیم اخیر، شاخص دلار (DXY)، که ارزش دلار را در مقابل سبدی از شش ارز عمده شامل یورو، ین ژاپن، پوند بریتانیا، دلار کانادا، کرون سوئد و فرانک سوئیس میسنجد، بیش از ۱۰٪ افت کرده است. در ۱۱ آوریل، این شاخص سطح بحرانی ۱۰۰٫۰۰ را شکست و با وجود افزایش اندک بعدی، همچنان ضعیفترین ارز بین ارزهای عمده در سال جاری است. این افت سریع موجب گمانهزنی درباره از دست رفتن اعتماد به جایگاه امن دلار شده است.
محرک اصلی افت دلار، تشدید تنشهای تجاری است. دولت آمریکا تحت ریاست دونالد ترامپ تعرفه پایه ۱۰٪ بر همه واردات وضع کرد و برای شرکای تجاری اصلی مانند چین تعرفههای ۱۲۵٪ در نظر گرفت. در مقابل، چین نیز تعرفههای شدیدی بر کالاهای آمریکایی اعمال کرد. این اقدامات نگرانی از رکود جهانی را افزایش داد، چرا که زنجیرههای تأمین بینالمللی ممکن است مختل شوند و تبعات وخیمی برای اقتصاد جهان داشته باشند. در شرایط تاریخی، چنین نااطمینانیای معمولاً به تقویت دلار میانجامید، اما این بار برعکس، فرانک سوئیس و ین ژاپن بهعنوان ارزهای امن جایگزین تقویت شدهاند.
هجینگ
کار یانگ آنگ، تحلیلگر بازارهای مالی در Octa Broker، میگوید ضعف اخیر دلار ناشی از تغییر استراتژی سرمایهگذاران به سمت ارزهای امن جایگزین است. آنها برای کاهش ریسک و با نگرانی از چشمانداز رشد اقتصاد آمریکا، در حال تنوعبخشی به پرتفوی خود هستند.
او میگوید: «ما شاهد بازتخصیص عمده سرمایه هستیم. بازیگران بزرگ با سرمایههای کلان در ایالات متحده دریافتند که در جنگ تجاری هیچ برندهای وجود ندارد. آنها برای پوشش ریسک ارزی به فرانک سوئیس و ین ژاپن پناه بردند. همچنین افزایش تعرفهها ترس از رکود را تقویت کرد و معاملهگران روی کاهش بیشتر نرخ بهره از سوی فدرال رزرو شرطبندی کردند. همه اینها تأثیر منفی بر دلار داشته است.»
در ۲۱ آوریل، نرخ USDCHF به زیر محدوده ۰٫۸۰۵۰۰ رسید که در ۱۴ سال گذشته بیسابقه بود و USDJPY نیز نزدیک سطح ۱۴۰٫۰۰ قرار داشت که عبور از آن میتواند راه را برای رکودهای چندساله جدید باز کند. برخی تحلیلگران این جابهجایی جریان سرمایه را نشانه بحران اعتماد به دلار میدانند، اما کارشناسان Octa معتقدند این وضعیت بازتاب از دست رفتن باور بلندمدت به دلار نیست.
یانگ اضافه میکند: «موضوع از بین رفتن بنیادی اعتماد بلندمدت دلار نیست. آنچه میبینیم پاسخ منطقی و موقتی به پیامدهای اقتصاد سیاستهای تجاری ترامپ است. دولت فعلی جهانیان را با بازسازی نظم تجاری عصبانی کرده و از دلار ضعیف حمایت میکند. در شرایط فعلی، سرمایهگذاران خارجی نمیتوانند بدون پوشش ریسک ارزی در آمریکا بمانند. از سوی دیگر، دلار از سطوح نسبتاً بالایی سقوط کرده و اصلاح نزولی آن دیرهنگام بود.»
نتیجهگیری
کاهش اخیر دلار پدیدهای غیرمعمول نیست و به احتمال زیاد کوتاهمدت است. حتی با افت ۱۱٪ در سال ۲۰۲۵، دلار همچنان ۳۸٪ بالاتر از کمترین نرخ تاریخی خود در ۲۰۰۸ است. به محض آنکه بازیگران اصلی جهانی لحنی نرمتر در دیپلماسی و مذاکرات تجاری به کار گیرند، وضعیت به سرعت به حالت عادی باز خواهد گشت.
در چشمانداز بلندمدت، جایگاه مسلط دلار همچنان به چالش کشیده میشود، اما فعلاً هیچ ارزی نمیتواند تاج آن را برباید. براساس گزارش بانک تسویه حسابهای بینالمللی (BIS)، دلار حدود ۸۸٪ از تراکنشهای بینالمللی را تشکیل میدهد و بر بازار فارکس تسلط بینظیری دارد. طبق صندوق بینالمللی پول (IMF)، ۵۷٫۸٪ از ۱۲٫۴ تریلیون دلار ذخایر ارزی جهان به دلار آمریکا تعلق دارد. بنابراین اگرچه دلار دیگر پناهگاه مطمئن سابق نیست، اما ستون اصلی بازار ارز باقی میماند.
یادآوری انطباق
معاملات قراردادهای مابهالتفاوت (CFD) ریسک بالایی دارد و برای همه سرمایهگذاران مناسب نیست. معاملات احساسی میتواند این ریسک را افزایش دهد. همیشه در حد توان خود معامله کنید و از ریسکهای موجود آگاه باشید.
درباره Octa
Octa یک کارگزار بینالمللی است که از سال ۲۰۱۱ خدمات معامله آنلاین ارائه میدهد. این شرکت به بیش از ۱۸۰ کشور خدمات میدهد و بیش از ۵۲ میلیون حساب معاملاتی دارد. Octa برای رسیدن مشتریان به اهداف سرمایهگذاری، وبینارهای آموزشی رایگان، مقالات و ابزارهای تحلیلی ارائه میکند.
این شرکت در شبکهای از پروژههای خیریه و بشردوستانه از جمله بهبود زیرساختهای آموزشی و طرحهای امدادی شرکت دارد. از زمان تأسیس، Octa بیش از ۱۰۰ جایزه از جمله «قابلاعتمادترین کارگزار جهانی ۲۰۲۴» از Global Forex Awards و «بهترین پلتفرم موبایل ۲۰۲۴» از Global Brand Magazine را دریافت کرده است.